Zapisz się do newslettera NPM

Jesteś tutaj

Flesz |

Wielki hit Małej Fatry

Numer dostępny w sprzedaży
Autor:
Wielkiego Rozsutca nie sposób pomylić z żadnym innym małofatrzańskim wierchem (fot. Grzegorz Grupiński)
[body_1]

Gdyby ktoś zapytał mnie o najładniejszą poza Tatrami górę na Słowacji, nie zastanawiałbym się ani chwili. Wielki Rozsutec (1610 m n.p.m., słow. Veľký Rozsutec), jeden z najwyższych szczytów Małej Fatry, już z daleka zdradza swoją wyjątkowość. Widziany z Beskidu Żywieckiego wyróżnia się z panoramy kanciastą sylwetką.
A co dopiero na miejscu. Z każdej niemal strony góra objawia się nam jako kształtny stożek, najeżony wapiennymi skałami. Szczyt wznosi się ponad 400 metrów wyżej niż ograniczające go przełęcze Medzirozsutce i Medziholie. Jeszcze bardziej widowiskowo Wielki Rozsutec wygląda z osady Štefanová, ku której zwrócony jest skalnym labiryntem Skalnego Miasta i grzbietem turni Poludňove skaly.
Nic dziwnego, że góra została symbolem Małej Fatry i trafiła do logo tutejszego parku narodowego. Z uwagi na cenną florę (endemity, rośliny ciepłolubne i typowe dla piętra alpejskiego) masyw jest chroniony rezerwatem „Rozsutec”. Okolice wierzchołka porasta kosodrzewina. Górę można zdobyć, korzystając z czerwonego szlaku, łączącego obie wspomniane przełęcze. Komu mało rozsutcowych klimatów, może się wdrapać na mniejszego brata – Małego Rozsutca (1343 m n.p.m.), równie ciekawy i skalisty wierzchołek, który wznosi się po przeciwnej stronie sedla Medzirozsutce.
Gdybym miał w Małej Fatrze spędzić zaledwie jeden dzień, bez wahania zdecydowałbym się na wycieczkę na Wielki Rozsutec od strony północnej. Z przysiółka Biely Potok niebiesko znakowana ścieżka wprowadza nas w góry przez skalną bramę Dolnych dier. Dalej podchodzimy przez Horné diery szlakiem przypominającym trasy Słowackiego Raju. Wyżej dolinka Tesná Rizňa wyprowadza na pokryte dywanem kwiatów Medzirozsutce. Grzbietowy, czerwony szlak zamykany jest od 1 marca do 15 czerwca z uwagi na ochronę przyrody aż do Medziholia. Stąd za zielonymi szlakami kierujemy się w dół do Štefanovej. Cała pętla powinna zająć nam pięć i pół do sześciu godzin. To prawdziwe „The best of Mała Fatra”.

Grzegorz Grupiński
----------

Geologiczny odpoczynek

Rejon Pogórza Kaczawskiego jest wciąż mało znany i niedoceniany wśród turystów. A przecież obszar ten obfituje w ciekawostki historyczne, przyrodnicze, a także geologiczne. Tych ostatnich jest szczególnie dużo w Parku Krajobrazowym „Chełmy”.
Opisywana część regionu leży na obszarze dużej jednostki geologicznej Sudetów, nazywanej metamorfikiem kaczawskim. Metamorfik to jednostka, w której największy udział mają skały metamorficzne, a więc przeobrażone w wyniku działania wysokiego ciśnienia i temperatury.
Obszar ten ma złożoną budowę geologiczną. W występujących tu skałach zapisane jest ponad 500 milionów lat historii Ziemi. Warto zwrócić uwagę na zieleńce z okresu kambru czy też intruzje bazaltów neogeńskich. Znane są także osady dowodzące, że w czasie plejstoceńskich zlodowaceń lądolód dotarł także tutaj.
Nie sposób wymienić wszystkich atrakcyjnych geoturystycznie miejsc. Zaproponuję więc dwie lokalizacje, szczególnie warte uwagi.
Na początek Czartowska Skała, czyli charakterystyczne odsłonięcie bazaltu kilkaset metrów na południe od wsi Pomocne. Jest to nek bazaltowy, czyli pozostałość po dawnym stożku wulkanicznym. Produkty erupcji sprzed milionów lat zostały usunięte przez erozję i dziś można oglądać tyko najtwardszy „rdzeń” – zastygłą w kominie wulkanu lawę. Na skalnych ścianach widać słupową oddzielność bazaltu. Jest to system sześciokątnych, regularnych spękań, powstałych w wyniku kurczenia się skały w czasie jej zastygania.
Druga propozycja to zdobycie Bazaltowej Góry lub Radogosta. Dzięki wybudowanym tam wieżom widokowym podziwiać można ciekawą panoramę, w szczególności wyraźne różnice w rzeźbie terenu Pogórza i Przedgórza Sudeckiego.
Park Krajobrazowy „Chełmy” to idealna propozycja na weekendowy wypad dla ciekawych przyrody turystów, którzy pragną jednocześnie odpocząć od zatłoczonych szlaków.   

Piotr Słomski


Zobacz podobne artykuły

Zobacz też